ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
14 Απριλίου 2026
Ακόμα μια επιτάχυνση των διαδικασιών που οδηγεί στην υποβάθμιση του Περιβάλλοντος!!
Την Τρίτη 31 Μαρτίου 2026, τέθηκε σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τίτλο: «Εκσυγχρονισμός της νομοθεσίας για τη χρήση και την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές – Ενσωμάτωση Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1405 και μερική ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 – Ρυθμίσεις για την αγορά ενέργειας – Πολεοδομικές ρυθμίσεις – Διατάξεις περιβαλλοντικής και δασικής προστασίας – Ρυθμίσεις για την οργάνωση και την επαρκή στελέχωση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και λοιπών φορέων εποπτείας του».
Η διαβούλευση έχει διάρκεια μέχρι τις 14 Απριλίου 2026 και ώρα 10:00 π.μ.!! Καταλαβαίνουμε από την αρχή τον ευτελισμό και την εντελώς προσχηματική διαβούλευση!!!
Το νομοσχέδιο αριθμεί 110 άρθρα με διαφορετικά θεματικά αντικείμενα για ακόμα μια φορά!!
Ζητάμε την απόσυρση του νομοσχεδίου, επισημαίνοντας:
1. Με το άρθρο 98 με τίτλο «Εξορθολογισμός επιτρεπόμενων χρήσεων σε προστατευόμενες περιοχές – Τροποποίηση άρθρου 19 ν. 1650/1986», εισάγεται για πρώτη φορά η δυνατότητα πολεοδομικού σχεδιασμού σε τμήματα των περιοχών Natura. Η νομοθεσία έχει εδώ και πολλά χρόνια προβλέψει ότι οι περιοχές Natura 2000 όταν οριοθετούνται θα πρέπει να χωρίζονται σε τέσσερις ζώνες, ανάλογα με τη σημασία τους: από τη ζώνη απόλυτης προστασίας, τον πυρήνα δηλαδή της προστατευόμενης περιοχής, έως την περιφερειακή ζώνη («ζώνη βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων») στην οποία επιτρέπονται πολλές ανθρώπινες χρήσεις. Η παρέμβαση, που τροποποιεί το άρθρο 19 του Νόμου 1650/1986, περιορίζεται στις Ζώνες Βιώσιμης Διαχείρισης (Ζώνη Δ) και με τη ρύθμιση αυτή το ΥΠΕΝ επιτρέπει πλέον και την πολεοδόμηση (δηλαδή την οικοπεδοποίηση και το χτίσιμο) τμημάτων των ζωνών αυτών, εφόσον βρίσκονται σε επαφή με περιοχές εντός σχεδίου ή ορίων οικισμού (το όριο πόλεων ή χωριών). Η επέκταση του σχεδίου πρέπει να προβλέπεται και να τεκμηριώνεται από το τοπικό ή ειδικό πολεοδομικό σχέδιο υπό κάποιες προϋποθέσεις: για παράδειγμα, να είναι «συμβατή» με τη μελέτη που εκπονείται για την προστατευόμενη περιοχή (Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες) και να μην ξεπερνάει το 20% της ζώνης.
Εκφράζουμε την έντονη αντίθεσή μας ως προς τη νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης να δοθεί δυνατότητα οργανωμένης πολεοδόμησης εντός των προστατευόμενων περιοχών. Υπογραμμίζουμε ότι ο στόχος των περιοχών Natura 2000 είναι η προστασία της φύσης και της βιοποικιλότητας, η διατήρηση των φυσικών οικοτόπων, των ειδών χλωρίδας και πανίδας και η διαφύλαξη της γης ως σημαντικού πόρου. Όχι η οικιστική ανάπτυξη, με όποιο μανδύα βιωσιμότητας και πράσινου αποτυπώματος κι αν φέρει.
Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός της κατάργησης της εκτός σχεδίου δόμησης και της μείωσης των ορίων των οικισμών σε αντιδιαστολή με τα παραπάνω!!
Επίσης είναι αξιοσημείωτες οι δηλώσεις των αρμοδίων για το νομοσχέδιο: «Με σχετική διάταξη (Τροποποίηση του άρθρου 19 του ν. 1650/1986) το ΥΠΕΝ επιχειρεί να οργανώσει ορθολογικά τον χώρο και να εξαλείψει την άναρχη εκτός σχεδίου δόμηση που οδηγεί σε σημαντικές αρνητικές επιπτώσεις στο αστικό και έξω-αστικό τοπίο, καθώς και στο φυσικό περιβάλλον. Σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, όπως υπογραμμίζεται από τους αρμόδιους, πρόκειται για προβλήματα που δεν μπορούν διαρκώς να κρύβονται κάτω από το χαλί με αποτέλεσμα χιλιάδες πολίτες σε χωριά και πόλεις της Ελλάδας, πόλεις όπως τα Γιάννενα, το Ναύπλιο, η Καστοριά κλπ. να παραμένουν όμηροι και να διαιωνίζεται η αυθαιρεσία στον πολεοδομικό σχεδιασμό των περιοχών. Σε περιοχή Natura ανήκει το 28% του χερσαίου τμήματος της χώρας. Σημειώνεται ότι εντός Natura είναι αρκετές πόλεις, ολόκληρα νησιά και πάνω από 1.000 οικισμοί. …… Τελικός στόχος του ΥΠΕΝ, είναι μια ισορροπημένη ανάπτυξη που να ικανοποιεί ορθολογικά τις πληθυσμιακές ανάγκες, να διατηρεί την ποιότητα ζωής και να διαφυλάσσει το φυσικό κεφάλαιο και τη βιοποικιλότητα.»!!
2. Σύμφωνα με το άρθρο 96 του νομοσχεδίου, «(4) Αποφάσεις εκδοθείσες μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου με τις οποίες κηρύχθηκαν δάση ή δασικές εκτάσεις ως αναδασωτέα λόγω καταστροφής τους από πυρκαγιά ανακαλούνται υποχρεωτικά με πράξη του αρμόδιου οργάνου ως προς το τμήμα αυτών που η απώλεια της δασικής βλάστησής του, πριν από την καταστροφή του από πυρκαγιά, είχε εγκριθεί με την έκδοση της έγκρισης επέμβασης σύμφωνα με τα οριζόμενα στο Κεφάλαιο Έκτο του ν. 998/1979, όπως ισχύει. Ομοίως, ανακαλούνται λοιπές πράξεις της διοίκησης που τυχόν εκδόθηκαν για την προστασία των εκτάσεων της παρούσας παραγράφου, καθ’ ό μέρος αφορούν στο ανωτέρω τμήμα αυτών. Μέχρι την ολοκλήρωση της προβλεπόμενης διαδικασίας για την ανάκληση της αναδάσωσης σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο, δεν εκδίδονται διοικητικές πράξεις για την προστασία του τμήματος αυτού κατ’ εφαρμογή της δασικής νομοθεσίας».
Αντιλαμβανόμαστε τι σημαίνει αυτό για τις καμένες περιοχές της χώρας!!
Εξάλλου στο ίδιο άρθρο νομιμοποιούνται αυθαίρετες εγκαταστάσεις στα δάση με παράταση της ανοχής της παρανομίας, ως εξής: «(7) Κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις, πτηνοτροφεία, μελισσοκομεία, εκτροφεία θηραμάτων, υδατοκαλλιέργειες, εκτροφεία γουνοφόρων ή άλλες συναφείς κτηνοτροφικές μονάδες, ιεροί ναοί και βοηθητικοί χώροι αυτών, μετόχια, ησυχαστήρια, ιερές μονές και βοηθητικοί χώροι αυτών, παρεκκλήσια, ιερά προσκυνήματα που εγκαταστάθηκαν μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου χωρίς άδεια της δασικής υπηρεσίας σε δάση, δασικές εκτάσεις και δημόσιες εκτάσεις των περ. α) και β) της παρ. 5 του άρθρου 3 του ν. 998/1979 συνεχίζουν τη λειτουργία τους μέχρι 31ης Δεκεμβρίου 2027 και εντός της ίδιας προθεσμίας οφείλουν να λάβουν την έγκριση επέμβασης των άρθρων 45 και 47Α του ν. 998/1979, όπως τα άρθρα αυτά ισχύουν μετά την αντικατάστασή τους με το άρθρο 36 του παρόντος νόμου […] Κατά τη διάρκεια της ανωτέρω προθεσμίας αναστέλλεται η ισχύς των διοικητικών πράξεων αποβολής, επιβολής προστίμων, κατεδάφισης, κήρυξής τους ως αναδασωτέων, που τυχόν έχουν εκδοθεί, και, εφόσον εκδοθούν όλες οι απαιτούμενες διοικητικές πράξεις και εγκρίσεις, οι πράξεις αυτές ανακαλούνται από τη δασική υπηρεσία».
3. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι ρυθμίσεις του άρθρου 9 περί καθορισμού «Περιοχών Επιτάχυνσης ΑΠΕ». Οι ρυθμίσεις αυτές, όπως προκύπτει από το περιεχόμενό τους, ευνοούν την περαιτέρω συγκέντρωση έργων σε περιοχές που ήδη διαθέτουν ενεργειακές εγκαταστάσεις και υποδομές , μέσω ταχύτερων διαδικασιών και απλοποιημένων περιβαλλοντικών αξιολογήσεων.
Με την εφαρμογή τους θα λειτουργήσουν σωρευτικά και αυτοενισχυτικά ως μηχανισμός περαιτέρω συγκέντρωσης έργων. Η έννοια των Περιοχών Επιτάχυνσης, όπως εισάγεται στο ευρωπαϊκό πλαίσιο μέσω της Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, προϋποθέτει προηγούμενη στρατηγική περιβαλλοντική αξιολόγηση και τεκμηριωμένη εκτίμηση σωρευτικών επιπτώσεων. Στη χώρα μας δεν υπάρχουν τα παραπάνω!
Σύμφωνα με το άρθρο 10 του νομοσχεδίου, «1. Τα έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) που εγκαθίστανται εντός Περιοχών Επιτάχυνσης, σύμφωνα με τους όρους και τα μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος της παρ. 2 του άρθρου 7Α, εξαιρούνται από τη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης και την ειδική οικολογική αξιολόγηση του ν. 4014/2011 (Α’ 209)…».
Το νομοσχέδιο επίσης προβλέπει διατάξεις για την προώθηση των υπεράκτιων αιολικών πάρκων, μολονότι η χώρα μας καταδικάστηκε πρόσφατα (Φεβρουάριος 2025) από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για μη συμμόρφωση προς την Οδηγία 2014/89/ΕΕ για τη θέσπιση θαλάσσιων χωροταξικών σχεδίων!
Το νομοσχέδιο στο σύνολο του κινείται στη λογική της ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗΣ!
Καμία επιτάχυνση δεν μπορεί να είναι υπέρ της προστασίας της φύσης!
Η προστασία της φύσης είναι αδιαπραγμάτευτη!!
Το Σύνταγμα της Ελλάδας (άρθρο 24) επιβάλλει αυξημένη προστασία του φυσικού περιβάλλοντος!
Καλούμε την κυβέρνηση να αποσύρει το νομοσχέδιο!!